اللغة
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ضُرِبَ مَثَلٞ فَٱسۡتَمِعُواْ لَهُۥٓۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ تَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ لَن يَخۡلُقُواْ ذُبَابٗا وَلَوِ ٱجۡتَمَعُواْ لَهُۥۖ وَإِن يَسۡلُبۡهُمُ ٱلذُّبَابُ شَيۡٔٗا لَّا يَسۡتَنقِذُوهُ مِنۡهُۚ ضَعُفَ ٱلطَّالِبُ وَٱلۡمَطۡلُوبُ 73
(Ey insanlar!) Size bir misal verildi, onu iyice dinleyin ve ondan ibret alın. Şüphesiz Allah'tan başka ibadet ettiğiniz putlar ve diğerleri, acizliklerinden dolayı küçücük bir sineği dahi yaratamazlar. Onların hepsi sineği yaratmak için bir araya gelse bile onu yaratamazlar. Sinek onların üzerinde olan kokudan ya da benzeri şeylerden bir şey kapsa onu ondan kurtaramazlar. Sineği yaratmaktan ve ondan bir şey kurtarmaktan aciz oldukları için ondan daha büyük bir şeyi yaratmaktan da aciz oldukları ortaya çıkmıştır. -Onlar aciz olmalarına rağmen- nasıl olur da Allah Teâlâ'dan başkasına ibadet ederler? İsteyen de; o, sineğin aldığını kurtarmak isteyen ama buna güç yetiremeyen ve kendisine ibadet edilen putlar da; kendisinden istenen sinek de zayıftır.
مَا قَدَرُواْ ٱللَّهَ حَقَّ قَدۡرِهِۦٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ 74
Onlar Allah'ın yaratmış olduğu bazı canlılara ibadet ederek Yüce Allah'ı hakkıyla tazim edemediler. Şüphesiz Yüce Allah güçlüdür; gökleri, yeri ve ikisi arasındakileri yaratması da güç ve kudretindendir. Müşriklerin ibadet ettiği hiçbir şeyi yaratamayan zelil ve zayıf putların aksine Yüce Allah hiç kimsenin kendisine galip gelemeyeceği mutlak güç sahibidir.
ٱللَّهُ يَصۡطَفِي مِنَ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةِ رُسُلٗا وَمِنَ ٱلنَّاسِۚ إِنَّ ٱللَّهَ سَمِيعُۢ بَصِيرٞ 75
Allah Subhanehu ve Teâlâ meleklerden elçiler seçer, aynı şekilde insanlardan da elçiler seçer. Cebrail gibi bazı melekleri peygamberlere gönderir. Allah, Cebrail'i insanlar içinden seçilen elçilere göndermiştir. İnsanlardan olan resûlleri de insanlara gönderir. Şüphesiz Allah, müşriklerin, resûlleri hakkında ne söylediğini hakkıyla işitendir, risaleti/elçiliği için seçtiklerini de hakkıyla görendir.
يَعۡلَمُ مَا بَيۡنَ أَيۡدِيهِمۡ وَمَا خَلۡفَهُمۡۚ وَإِلَى ٱللَّهِ تُرۡجَعُ ٱلۡأُمُورُ 76
Allah Subhanehu ve Teâlâ meleklerden ve insanlardan seçmiş olduğu elçilerinin, yaratılmadan önce ve öldükten sonra hangi hal üzere olacaklarını bilir. İşlerin hepsi kıyamet gününde yalnız Allah’a döndürülecektir. Şöyle ki: Kullarını ölümden sonra diriltecek ve önceden yapmış oldukları amellerin karşılığını kendilerine verecektir.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱرۡكَعُواْ وَٱسۡجُدُواْۤ وَٱعۡبُدُواْ رَبَّكُمۡ وَٱفۡعَلُواْ ٱلۡخَيۡرَ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ۩ 77
Ey Allah'a iman edenler ve Yüce Allah'ın din olarak belirlediği ibadetlerle yalnızca O'na ibadet edenler! Namazlarınızda yalnızca Allah için rüku ve secde edin. Sadaka ve akrabalık bağı gibi hayır işlerini işleyin, umulur ki talep edileni kazanır, korkulandan kurtulursunuz.
وَجَٰهِدُواْ فِي ٱللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِۦۚ هُوَ ٱجۡتَبَىٰكُمۡ وَمَا جَعَلَ عَلَيۡكُمۡ فِي ٱلدِّينِ مِنۡ حَرَجٖۚ مِّلَّةَ أَبِيكُمۡ إِبۡرَٰهِيمَۚ هُوَ سَمَّىٰكُمُ ٱلۡمُسۡلِمِينَ مِن قَبۡلُ وَفِي هَٰذَا لِيَكُونَ ٱلرَّسُولُ شَهِيدًا عَلَيۡكُمۡ وَتَكُونُواْ شُهَدَآءَ عَلَى ٱلنَّاسِۚ فَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَ وَٱعۡتَصِمُواْ بِٱللَّهِ هُوَ مَوۡلَىٰكُمۡۖ فَنِعۡمَ ٱلۡمَوۡلَىٰ وَنِعۡمَ ٱلنَّصِيرُ 78
Allah'ın yüzünü umarak ihlaslı bir şekilde Allah yolunda cihad edin. O sizi seçti ve dininizi içinde şiddet ve zorluğun olmadığı kolaylık dini kıldı. Bu din, babanız İbrahim aleyhisselam'ın da dinidir. Resûlün tebliğ etmekle sorumlu olduğu şeyi size tebliğ ederek sizin üzerinize şahit olması ve sizlerin de geçmiş ümmetlere resûllerinin tebliğ ettiğine şahitlik etmeniz için Yüce Allah geçmiş kitaplarda ve Kur'an'da sizi Müslümanlar olarak isimlendirmiştir. Namazı en kamil şekilde eda ederek Allah'a şükredin, mallarınızın zekâtını verin, Allah'a sığının ve işlerinizde O'na itimat edin. O Subhanehu ve Teâlâ, kendisini veli edinen müminler için ne güzel bir dost, kendisinden yardım dileyen mümin kulları için ne güzel yardımcıdır! O'nu dost edinin ki sizin dostunuz olsun, O'ndan yardım dileyin ki size yardım etsin.
Mananın açıklanmasında örnek vermenin önemine dikkat çekilmiştir. Bu husus açık bir eğitim yöntemidir.
Putların en küçük canlılardan olan sineği yaratmaktan bile aciz olması, başka canlıları da yaratmaktan aciz olacağının göstergesidir.
Allah'a şirk koşmanın sebebi Yüce Allah'ın hakkıyla tazim edilmemesidir.
Allah hakkında izzet ve kuvvet sıfatlarının ispatı ve mümin olan kimsenin bu sıfatların manalarını hatırlamasının önemi beyan edilmiştir.