اللغة
وَإِذَا مَسَّكُمُ ٱلضُّرُّ فِي ٱلۡبَحۡرِ ضَلَّ مَن تَدۡعُونَ إِلَّآ إِيَّاهُۖ فَلَمَّا نَجَّىٰكُمۡ إِلَى ٱلۡبَرِّ أَعۡرَضۡتُمۡۚ وَكَانَ ٱلۡإِنسَٰنُ كَفُورًا 67
(Ey müşrikler!) Denizde başınıza bir felaket, bir aksilik geldiğinde ve helak olmaktan korktuğunuz zaman, Allah'tan başka ibadet ettikleriniz hatırınızdan kaybolurlar. O vakit sadece Allah'ı hatırlar ve yalnız O'ndan yardım istersiniz. Yüce Allah size yardım ederek korktuğunuz şeyden sizleri emin kılar, tehlikeli durumdan kurtarır ve ardından karaya çıkarır. Ama siz O'nu birlemekten ve O'na dua etmekten yüz çevirir, tekrar putlarınıza ibadet etmeye dönersiniz. Zaten insan, Allah'ın nimetlerine karşı çok nankördür.
أَفَأَمِنتُمۡ أَن يَخۡسِفَ بِكُمۡ جَانِبَ ٱلۡبَرِّ أَوۡ يُرۡسِلَ عَلَيۡكُمۡ حَاصِبٗا ثُمَّ لَا تَجِدُواْ لَكُمۡ وَكِيلًا 68
(Ey müşrikler!) Sizi kara tarafına doğru kurtardığında (sizi karaya çıkardığında) sizi yerin dibine batırmayacağından yahut gökten -Lût kavmine yaptığı gibi- başlarınızın üzerine taş yağdırmayacağından emin misiniz? Sonra sizi bu felakette helak olmaktan koruyacak bir koruyucu ve yardım edecek bir yardımcı da bulamazsınız.
أَمۡ أَمِنتُمۡ أَن يُعِيدَكُمۡ فِيهِ تَارَةً أُخۡرَىٰ فَيُرۡسِلَ عَلَيۡكُمۡ قَاصِفٗا مِّنَ ٱلرِّيحِ فَيُغۡرِقَكُم بِمَا كَفَرۡتُمۡ ثُمَّ لَا تَجِدُواْ لَكُمۡ عَلَيۡنَا بِهِۦ تَبِيعٗا 69
Yoksa sizi tekrar denize döndürüp de üzerinize kasırgalar göndermeyeceğinden ve böylece sizi, daha önce felaketten kurtardıktan sonra Allah'ın nimetine karşı nankörlük etmeniz sebebiyle, suda boğmayacağından emin misiniz? Sonra da Bize karşı, sizin öcünüzü alacak bir yardımcı da bulamazsınız.
۞وَلَقَدۡ كَرَّمۡنَا بَنِيٓ ءَادَمَ وَحَمَلۡنَٰهُمۡ فِي ٱلۡبَرِّ وَٱلۡبَحۡرِ وَرَزَقۡنَٰهُم مِّنَ ٱلطَّيِّبَٰتِ وَفَضَّلۡنَٰهُمۡ عَلَىٰ كَثِيرٖ مِّمَّنۡ خَلَقۡنَا تَفۡضِيلٗا 70
Gerçekten Biz, Âdemoğullarına akıl nimetini vererek, melekleri babaları Âdem'e secde ettirerek ve başka üstünlükler bahşederek şerefli ve değerli kıldık. Onların emirlerine, kendilerini karada taşıyacak binekleri ve hayvanları, denizde de gemileri verdik. Onları temiz yiyecek-içecekle, karşı cinsleriyle evlenmekle ve benzeri nimetlerle rızıklandırdık. Allah'ın onlara verdiği nimetlerine şükretmeleri için onları (diğer) yarattıklarımızın birçoğundan tam manasıyla üstün kıldık.
يَوۡمَ نَدۡعُواْ كُلَّ أُنَاسِۢ بِإِمَٰمِهِمۡۖ فَمَنۡ أُوتِيَ كِتَٰبَهُۥ بِيَمِينِهِۦ فَأُوْلَٰٓئِكَ يَقۡرَءُونَ كِتَٰبَهُمۡ وَلَا يُظۡلَمُونَ فَتِيلٗا 71
(Ey Resûl!) Her insan topluluğunu, dünyada kendilerine uymuş oldukları önderleriyle birlikte çağıracağımız o günü hatırla. Kimlerin amel defteri sağından verilirse, işte onlar kitaplarını sevinerek okurlar. Ecri, küçüklük bakımından hurma çekirdeğinin üzerindeki iplikçik kadar bile küçük/az olsa onların ecirlerinden hiçbir şey eksiltilmez.
وَمَن كَانَ فِي هَٰذِهِۦٓ أَعۡمَىٰ فَهُوَ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ أَعۡمَىٰ وَأَضَلُّ سَبِيلٗا 72
Hakkı reddedip, boyun eğmeyen kimsenin kalbi bu dünyada kördür. Ahirette ise bu körlük daha büyük olacaktır. Bu kişi cennetin yolunu bulamaz, hidayet yolunu da şaşırmıştır. Yapılan her amele kendi türünden karşılık verilecektir.
وَإِن كَادُواْ لَيَفۡتِنُونَكَ عَنِ ٱلَّذِيٓ أَوۡحَيۡنَآ إِلَيۡكَ لِتَفۡتَرِيَ عَلَيۡنَا غَيۡرَهُۥۖ وَإِذٗا لَّٱتَّخَذُوكَ خَلِيلٗا 73
(Ey Resûl!) Müşrikler sana vahyettiğimiz Kur'an'dan başka hevâlarına uyan bir şeyi yalan yere bize isnat etmen için neredeyse seni, vahyettiğimizden saptıracaklardı. İşte o zaman seni candan dost kabul edeceklerdi.
وَلَوۡلَآ أَن ثَبَّتۡنَٰكَ لَقَدۡ كِدتَّ تَرۡكَنُ إِلَيۡهِمۡ شَيۡٔٗا قَلِيلًا 74
Eğer sana hak üzerine sağlam durman için sebat ihsan etmemiş olsaydık, neredeyse onlara biraz meyledecektin. Aldatmada kuvvetli oluşları, şiddetli sinsilikleri ve senin onların iman etmeleri konusundaki aşırı hırsın sebebiyle, sana sundukları öneriye muvafakat edecektin. Fakat Biz senin onlara meyletmeni engelleyip seni koruduk.
إِذٗا لَّأَذَقۡنَٰكَ ضِعۡفَ ٱلۡحَيَوٰةِ وَضِعۡفَ ٱلۡمَمَاتِ ثُمَّ لَا تَجِدُ لَكَ عَلَيۡنَا نَصِيرٗا 75
Şayet sana önerileri sebebiyle onlara meyletmiş olsaydın, o takdirde sana dünya hayatında ve ahirette kat kat azap tattırırdık. Sonra sen, seni Bize karşı müdafaa edecek bir savunucu ve bir yardımcı da bulamazdın.
Allah'ın hidayete erdirdikleri hariç insan, kendisine verilen nimete karşı çok nankördür.
Her ümmet ahirette dinine ve kitabına çağrılır, onunla amel edip etmediği konusunda sorguya çekilir. Allah, bir kimseyi, ancak kendisine hüccet ikame ettikten, o da ona muhalefet ettikten sonra cezalandırır.
Yalancı günahkârların resûllere ve varislerine düşmanlıklarının sebebi çok açıktır. Bu düşmanlıkları, peygamberlerin şahıslarına değil, sahip oldukları hakka karşıdır.
Allah Teâlâ, Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem'i kötülüklerden ve beşerin şerrinden korumuştur. Ona sebat vererek dosdoğru yoluna iletmiştir. Ayrıca Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem'in varislerine de ona tabi olmaları oranında hak üzere sebat etmeyi bahşetmiştir.