اللغة
سورة Mekkî
Bazı Hristiyanların ve müşriklerin Allah Teâlâ'ya çocuk nispet etme inancının boşa çıkarılması ve Allah'ın, kullarına olan geniş rahmeti beyan edilmiştir.
كٓهيعٓصٓ 1
(كٓهيعٓصٓ) "Kâf, Hâ, Yâ, Ayn, Sâd" Bu hususta benzer bir açıklama Bakara suresinin başında zikredilmiştir.
ذِكۡرُ رَحۡمَتِ رَبِّكَ عَبۡدَهُۥ زَكَرِيَّآ 2
Bu, Rabbinin Zekeriya aleyhisselam kuluna olan rahmetinin zikredilmesidir. Düşünüp ibret alasınız diye o kıssayı sana anlatacağız.
إِذۡ نَادَىٰ رَبَّهُۥ نِدَآءً خَفِيّٗا 3
Hani o, duasının kabul edilmesi için Rabbi Subhanehu ve Teâlâ'ya gizlice yalvarmıştı.
قَالَ رَبِّ إِنِّي وَهَنَ ٱلۡعَظۡمُ مِنِّي وَٱشۡتَعَلَ ٱلرَّأۡسُ شَيۡبٗا وَلَمۡ أَكُنۢ بِدُعَآئِكَ رَبِّ شَقِيّٗا 4
Dedi ki: "Ey Rabbim! Kemiklerim zayıfladı, saçlarımdaki beyazlıklar arttı. Sana yapmış olduğum duamda hiç hayal kırıklığına uğramadım. Bilakis Sana her dua ettiğimde duama icabet ettin."
وَإِنِّي خِفۡتُ ٱلۡمَوَٰلِيَ مِن وَرَآءِي وَكَانَتِ ٱمۡرَأَتِي عَاقِرٗا فَهَبۡ لِي مِن لَّدُنكَ وَلِيّٗا 5
"Ben öldükten sonra akrabalarımın dünya ile meşgul olarak dini hakkıyla yaşamamalarından dolayı endişe içindeyim. Hanımım da kısır olduğu için çocuk doğuramaz. Bundan dolayı kendi katından bana yardımcı olacak bir çocuk bağışla."
يَرِثُنِي وَيَرِثُ مِنۡ ءَالِ يَعۡقُوبَۖ وَٱجۡعَلۡهُ رَبِّ رَضِيّٗا 6
"Benden ve Yakub aleyhisselam'ın oğullarından peygamberliği miras alsın. (Ey Rabbim!) Onu dininden, ahlakından ve amelinden razı olacağın bir kimse kıl."
يَٰزَكَرِيَّآ إِنَّا نُبَشِّرُكَ بِغُلَٰمٍ ٱسۡمُهُۥ يَحۡيَىٰ لَمۡ نَجۡعَل لَّهُۥ مِن قَبۡلُ سَمِيّٗا 7
Yüce Allah onun duasına icabet etti ve ona "Ey Zekeriya!" diye seslendi. "Şüphesiz ki seni mutlu edecek bir şeyi haber vereceğiz. Duana icabet ettik ve sana 'Yahya' isminde bir oğul verdik. Ondan önce bu ismi kimseye vermedik."
قَالَ رَبِّ أَنَّىٰ يَكُونُ لِي غُلَٰمٞ وَكَانَتِ ٱمۡرَأَتِي عَاقِرٗا وَقَدۡ بَلَغۡتُ مِنَ ٱلۡكِبَرِ عِتِيّٗا 8
Zekeriya, Allah'ın kudreti karşısında hayrete kapılarak şöyle dedi: "Hanımım kısır olduğu için çocuk doğuramazken, ben ise ihtiyarlığın son noktasına ulaşmış ve kemiklerim zayıflamışken nasıl olur da benim çocuğum olur?"
قَالَ كَذَٰلِكَ قَالَ رَبُّكَ هُوَ عَلَيَّ هَيِّنٞ وَقَدۡ خَلَقۡتُكَ مِن قَبۡلُ وَلَمۡ تَكُ شَيۡٔٗا 9
Melek dedi ki: Evet dediğin gibi hanımın doğuramaz hale, sen de ihtiyarlığın son noktasına gelmiş ve kemiklerin zayıflamış bir yaştasın. Ancak Rabbin şöyle buyurdu: "Allah'ın Yahya'yı kısır bir anneden ve ihtiyarlığın son noktasına ulaşmış bir babadan yaratması çok kolaydır. Ey Zekeriya! Ben seni daha önceden zikredilen bir şey değilken yoktan var ettim."
قَالَ رَبِّ ٱجۡعَل لِّيٓ ءَايَةٗۖ قَالَ ءَايَتُكَ أَلَّا تُكَلِّمَ ٱلنَّاسَ ثَلَٰثَ لَيَالٖ سَوِيّٗا 10
Zekeriya aleyhisselam dedi ki: "Ey Rabbim! Meleklerin beni müjdelediği şeyin gerçekleşeceğine işaret eden mutmain olacağım bir işaret göster." "Müjdelendiğin şeyin gerçekleşeceğine dair işaret, hiçbir sebebi olmamasına, sağlık ve afiyet üzere olmana rağmen (üç gün) üç gece insanlarla konuşmaya güç yetiremeyecek olmandır."
فَخَرَجَ عَلَىٰ قَوۡمِهِۦ مِنَ ٱلۡمِحۡرَابِ فَأَوۡحَىٰٓ إِلَيۡهِمۡ أَن سَبِّحُواْ بُكۡرَةٗ وَعَشِيّٗا 11
Zekeriya ibadet ettiği yerden kavminin karşısına çıktı. Konuşamadan, "Allah Subhanehu ve Teâlâ'yı sabah akşam tesbih edin." diye işaret etti.
Zayıflık ve acziyet Yüce Allah'a tevessül edilen en sevimli sebeplerden sayılır. Çünkü her türlü güç ve kuvvetten uzaklaşıp kalbin Allah'ın güç ve kuvvetine bağlanmasına işaret eder.
Kişinin, duasında, Allah Teâlâ'nın kendisine verdiği nimetleri ve boyun eğen bir kul olduğunu ifade eden hususları hatırlaması güzeldir.
Dinin yararına olan şeylerde ve onu diğer yararı olan şeylere üstün tutmada hırslı olunması gerekir.
Hoş manalar içeren isimleri kullanmak güzeldir.